Het kan niet ontbreken in een gesprek tussenwielerfanaten: de allerfavorietste lievelingscol. Ik heb er nog héél veel op mijn to do-lijstje staan, maar heb inmiddels genoeg hoogtemeters te pakken om een mooie lijst op te stellen. Posbanken en Caubergen ga je er niet in vinden. In deze lijst is een col een col. Serieus werk. Minimaal eerste categorie, in ieder geval in mijn beleving.

Hieronder vind je mijn top 10 (die inmiddels bijna een op 20 is geworden :-)) en daarna minder uitgebreid alles wat het verdient om ook in deze lijst te staan. Een ★ staat voor één ster, een ☆ voor een halve. Vijf sterren is het maximale.

1. Stelvio (Prato, Italiaanse Alpen) ★★★★★
Een meesterwerk. 48 haarspeldbochten, lang, hoog, zwaar, maar vooral een genot om te rijden. Ik schreef er deze blog over.

2. Col de la Bonette (Barcelonnette, Franse Alpen) ★★★★★
La fête de la Bonette, zo noemde ik mijn rit op Strava en mijn blog over deze rit. Fietsen op de Bonette is echt een feest. De hoogste bergpas van Europa is een en al rust en natuur, met vrijwel continu oogverblindende uitzichten. Une fête!

3. Col du Galibier (Saint-Michel-de-Maurienne, Franse Alpen) ★★★★★
Ja, ik hou van hele hoge bergtoppen. Want net als de Stelvio en Bonette ligt ook de top van de Galibier ver boven de 2000 meter. En wat een tocht is het ernaartoe! Lang, stevig en schitterend. Ik reed ‘m in juni en ging door een indrukwekkend sneeuwlandschap. Lees en geniet mee.

4. Mont Ventoux (Bédoin & Malaucène, Provence) ★★★★★
De Ventoux is de bron van het ontstaan van martinvindt.nl. Hier fietsen ís gewoon een verhaal, ik moest het opschrijven. Inmiddels ben ik hem vijf keer op geweest. Vanuit zowel Bédoin als Malaucène is de col geweldig. Voor het gemak heb ik beide routes gecombineerd in deze lijst en een tweede plaats gegeven.

5. Col du Glandon (La Chambre, Franse Alpen) ★★★★★
Een natuurreservaat, zo noem ik de Glandon in mijn blog. Eerst door bos met kabbelende beekjes en vervolgens tussen de schitterende bergtoppen. Laat je de laatste paar kilometer niet te veel afleiden door zijn schoonheid, want de steile stroken vragen al je aandacht en vooral kracht.

6. Col d’Aubisque (Argèles-Gazost, Franse Pyreneeën) ★★★★★
Op de Soulor, onlosmakelijk onderdeel van de Aubisque, zijn de uitzichten al heerlijk, maar als de Soulor eindigt en de Aubisque begint, wordt het echt watertanden. De uitgehakte weg, de diepe afgronden en prachtige uitzichten maken van de Aubsique mijn mooiste Pyreneeëncol.

7. Col d’Izoard (Guillestre, Franse Alpen) ★★★★★
Eén van de eerste echte cols die ik op reed, sowieso de eerste van de buitencategorie. Na mijn debuut in 2013 in 2019 opnieuw gedaan. Ik begrijp maar al te goed waarom mijn liefde voor wielrennen in de bergen hier een niet te stuiten boost kreeg. Van de geweldige aanloop tot een woestijnvlakte met stalagmieten: onvergetelijk. Geniet mee.

8. Gavia (Italiaanse Alpen) ★★★★★
Een matige weg waar auto’s elkaar vaak slechts met moeite kunnen passeren, een donkere tunnel, diepe afgronden: je wordt niet in de watten gelegd op de Gavia. Maar het is wielrennen en bergen op zijn puurst. Heerlijke rauwe col!

9. Cormet de Roselend (Saint Bourg Maurice, Franse Alpen) ★★★★★
Fietsen in een schilderij. Elke kilometer is het genieten van een geweldig, gevarieerd gevarieerd berglandschap. Daar heb je ook de gelegenheid voor, want met een gemiddelde van zes procent, is ‘ie niet super zwaar. Lees hier meer over mijn bewieroking.

10. Col de la Cayolle (Barcelonnette, Franse Alpen) ★★★★★
Het startschot (of slotstuk) van een van de mooiste rondjes die je kan rijden in de Alpen. Niet heel zwaar, maar de schoonheid is van voet tot top geweldig. De afdaling richting Saint-Martin-d’Entraunes verplicht je zelfs af en toe te stoppen om te genieten van het moois je voorgeschoteld krijgt. Geniet mee.

11. Sella Ronda (Dolomieten) ★★★★★
Oké, dit is een beetje valsspelen. De Sella Ronda is niet één berg maar een rondje over vier bergtoppen. Maar zó ongelooflijk mooi! Jullie zouden boos op me worden als ik dit rondje niet zou delen. En met 1700 hoogtemeters is het net één lange col. 🙂 Geniet mee.

12. Col du Chaussy (Saint Jean de Maurienne, Franse Alpen) ★★★★☆
Niet zo bekend, maar absoluut een topper. Zeker zeker wanneer je ‘m rijdt via de Lacets de Montvernier als start. Deze wirwar aan haarspeldbochten zet de toon voor een geweldige rit met schitterende uitzichten vanaf regelmatig balkonachtige wegen. Check hier mijn multimediale ervaringen.

13. Col de la Madeleine (Notre-Dame-de-Briançon) ★★★★☆
Ondanks de toeristische omgeving met vele skicols is deze col relatief rustig en bovenal prachtig. En met zijn 25 kilometer met sterk wisselende percentages ook slopend. Lees en bekijk het hier.

14. Col d’Agnel (Italiaanse Alpen) ★★★★☆
Deze weg blijft maar rechtdoor en omhoog gaan. De vlakte wordt steeds kaler, de percentages steeds hoger. De Agnel is puur natuur – inclusief rondhuppelende marmotten – en een oase van rust.

15. Col de l’Iseran (Bourg Saint Maurice, Franse Alpen) ★★★★☆
Een wereldreis naar de top van de wereld. Zoiets. 48 kilometer stijgen slaat eigenlijk nergens op, maar wat is dit gaaf! Vier uur klimmen levert uiteraard zat stof voor een verhaal.

16. Col d’Allos (Barcelonnette, Franse Alpen) ★★★★☆
De derde col in mijn topnoteringen die je begint vanuit Barcelonnette. Noteer deze verblijfplaats dus. Waar je de Cayolle dichtbij het prachtige dal rijdt, ligt de weg van tegenoverliggende Allos hoog, vaak met steile diepe afgronden – en daarmee adembenemende uitzichten. Blog over deze col volgt nog!

17. La Bérarde (Bourg d’Oisans, Franse Alpen) ★★★★☆
Qua uitdaging en naam niet zo groot als de andere cols in de top tien, maar La Bérarde is kunst, zó mooi. Niet superzwaar, maar stiekem pak je toch een kleine 1.000 hoogtemeters in dit schitterende landschap. Lees en bekijk het hier.

18. Passo Falzarego (Cortina d’Ampezzo, Dolomieten) ★★★★☆
Eén van de laatste cols van de Maratona in de Dolomieten. Niet heel zwaar, maar vooral de laatste kilometers zijn in een schitterend landschap van ruige, puntige rotsen. Meer over deze onbekende col in mijn Maratona-roman.

19. Passo Giau (Selva di Cadore , Dolomieten) ★★★★☆
Een snoeiharde uitsmijter van deze lijst. Eén van de zwaarste cols die ik op reed. Of ‘ie ook mooi is? Ik weet het niet zo goed, want tijdens de Maratona in 2021 was het behoorlijk bewolkt. Maar door zijn heroïek móét ‘ie bij mijn toppers.

3-4 sterren

Route de Crêtes (Gorges du Verdon, Frankrijk) ★★★★

Col de Tentes (Luz-Saint-Saveur, Franse Pyreneeën) ★★★★

Port de Balès (Bagnères-de-Luchon, Franse Pyreneeën) ★★★★

Col du Tourmalet (Luz-Saint-Saveur, Franse Pyreneeën) ★★★★

Croix de Fer (Saint Jean de Maurienne, Franse Alpen) ★★★★

Petit Saint-Bernard (Bourg Saint Maurice, Franse Alpen)★★★☆

Val di Genova (Pinzolo, Italiaanse Alpen) ★★★☆

Col de la Madeleine (La Chambre, Franse Alpen) ★★★☆

Luz Ardiden (Luz-Saint-Saveur, Franse Pyreneeën) ★★★☆

Col de Vars (Guillestre & Jausiers, Franse Alpen) ★★★☆

Monte di Martello (Goldrain, Italiaanse Alpen) ★★★

Mont Ventoux (Sault, Provence) ★★★

Col de Peyresourde (Bagnères-de-Luchon, Franse Pyreneeën) ★★★

2-3 sterren

Alpe d’Huez (Bourg d’Oisans, Franse Alpen) ★★☆ 

Port Ainé (Rialp, Spaanse Pyreneeën) ★★☆

Colle di Maso Corto (Naturno, Italiaanse Alpen) ★★☆

Col du Mollard (Saint Jean de Maurienne, Franse Alpen) ★★☆

Col de Grimone (Drome) ★★☆

Col de Menee (Drome) ★★☆

Madonna di Campiglio (Pinzolo, Italiaanse Alpen) ★★

Valmorel (Franse Alpen) ★★

Port de la Bonaigua (Valencia d’Aneu, Spaanse Pyreneeën) ★★

Risoul (Guillestre, Franse Alpen) ★★

Passo Durone (Italiaanse Alpen) ★★

Passo Daone (Italiaanse Alpen) ★★

Mont Denis (Saint Jean de Maurienne, Franse Alpen) ★★

Minder dan 2 sterren

(maar in alle gevallen vééél gaver dan een rondje Kijkduin)

Val Thorens (Franse Alpen) ★☆

Montée Les Orres (Franse Alpen) ★☆

La Toussuire (Saint Jean de Maurienne, Franse Alpen) ★☆

Port del Canto (Pyreneeën, Spanje) ★☆