Van 3 naar 9. Van 6 naar 12 procent. Niets is wat het lijkt op de Hautacam. Pas de tweede keer dat ik ‘m op fiets, merk ik hoe ongelooflijk onregelmatig deze Pyreneeëncol is. Zijn vele steile stroken maken van de Hautacam een stevige uitputtingsslag.

Een mooi zonnebloemenveld luidt het begin van de Hautacam in. Vanaf de start wordt de route netjes begeleid met kilometerborden. In de eerste kilometers vind je hier af en toe een bord met 6 procent erop. Ah lekker, denk je dan. Mispoes! Want zo werkt dat niet op de Hautacam. Als hier staat dat een kilometer gemiddeld 6 procent is, dan bedoelen ze ook gemiddeld.

Zes procent gemiddeld betekent op de Hautacam nooit een makkie. Want hier krijg je even een aanloopje van 3 à 4 procent om vervolgens de lucht in te vliegen over stroken van 11 procent. En als er staat dat je gemiddeld 10 procent voor je kiezen krijgt, reken dan maar gerust op stroken van 12 tot 13 procent.

Lachen
Ja, het is lachen op de Hautacam. De eerste keer reed ik ‘m een paar dagen geleden. Het plan was ‘m samen met Guido op te fietsen. Het maken van onze plannen duurde langer dan onze gezamenlijke rit. Nog voor de zonnebloemvelden rijdt Guido lek en met tubeless banden is er niets eenvoudigs aan om dan snel weer op de fiets te zitten. Terwijl Guido een fietsenmaker opzoekt, rij ik alleen vooruit de berg op.

Of het komt doordat het mijn eerste rit is van deze vakantie, de laaghangende bewolking (lees: mist), mijn onbekendheid met de grilligheid van de Hautacam of gewoon een slechte dag: ik rij als een krant. Vooral het tweede deel van de col kom ik amper vooruit.

Al tijdens de rit bedenk ik dat ik het niet bij deze ene poging ga laten. Ik moet er niet alleen een kwartier korter over kunnen doen, maar ik ben ook benieuwd hoe deze berg er uitziet. Tijdens rit één zie ik niet veel meer dan mijn eigen stuur.

Stuk beter
Rit twee gaat in alles een stuk beter. Vandaag schijnt de zon, ben ik een stuk beter en laat ik me niet verrassen door de percentagegrappen van de Hautacam. Of ik ‘m vandaag makkelijk vind? Nee! Met de vele echt steile stroken blijft het gewoon een uitputtingsslag. Wat ook niet helpt is dat de Hautacam bijna geen haarspeldbochten heeft. De eerste laat zich, in ieder geval voor mijn gevoel, pas 5 kilometer onder de top zien. En waar je hoopt op een beetje verlichting, kom je ook in deze bochten bedrogen uit: ook hier mag je steile stroken wegtrappen.

De heldere luchten van vandaag (rit 2, volg je het nog?) geven me ook een inkijkje in de omgeving van de Hautacam. Ik moet zeggen: in de mist verwachtte en hoopte ik dat ‘ie mooier zou zijn. Hoewel de col soms verre uitzichten voorschotelt, zijn deze nooit echt super spectaculair. Dat geldt ook voor het omliggende berglandschap, dat met name uitgestrekte graslanden betreft

Tramassel
Een leuk pluspunt van de Hautacam: je beleeft hier twee finishes. De eerste keer staat op een enorme parkeerplaats op 1530 meter hoogte een plompverloren finishbord dat vertelt dat je de Hautacam zojuist hebt afgerond. Hoera! Maar niet te hard juichen, want de Hautacam heeft nóg een finish. Hiervoor moet je nog even 1,5 kilometer doortrappen, vandaag af en toe slalommend door een schapenkudde. Daar vind je een volgende parkeerplaats én een volgend finishbord. Hierop lees je dat je nu ineens op de Col de Tramassel bent (goh, leuk, nooit van gehoord), dat je op een hoogte van 1635 meter bent en dat je in totaal 14,5 kilometer hebt afwerkt.

Niet rekenen maar rijden
Als je wilt weten hoeveel procent die gemiddeld is: ik heb geen flauw idee. Op internet wordt gerept over 7,6 procent. Maar daar wordt de lengte op 15,9 bepaald. Kortom: rekenen op de Hautacam is mega ingewikkeld. Het is hier beter om je benen het werk te laten doen.

Hoewel de Hautacam – en ook de Tramassel – niet heel lang is en ook qua natuur en uitzichten niet het allergrootste spektakel, maken zijn grilligheid en zwaarte ‘m absoluut tof. Laat ‘m dus zeker niet links liggen als je in de buurt bent en van een uitdaging houdt!

Enne… Of het komt door mijn wijsheid na mijn eerste ervaringen, het betere weer of de geweldige support (mijn vrouw en kids vergezellen me enthousiast in een volgauto gedurende de laatste kilometers), maar bij mijn tweede poging is mijn tijd inderdaad exact een kwartier sneller dan bij poging één. Ik kan nu met een gerust hart beginnen aan de (vele) andere cols in de omgeving. 😊

Rit (2) op Strava